مجموعه سوالات دیابت

پمپ انسولین

روشی برای تزریق انسولین است. این روش از ۳۰ سال قبل در دنیا در حال استفاده است. در این روش به جای ۲ یا چند بار تزریق در روز، انسولین به صورت زیرجلدی
و مداوم در طول شبانه روز تزریق میشود. برای این کار وسیلهای طراحی شده است که ابعاد آن مشابه تلفن همراه است. درون این وسیله محلی برای قرار گرفتن
مخزنی با گنجایش ۳۰۰ واحد وجود دارد. پمپ توسط یک ست تزریق (بدون باقی ماندن سوزنی زیر پوست) به بدن وصل می شود و انسولین را به بدن منتقل میکند.
پمپهای انسولین، کامپیوترهای کوچكی به اندازه یک گوشی تلفن همراه هستند که انسولین را به بدن میرسانند. پمپ دارای یک سرنگ سه میلی لیتری است که از
طریق یک لوله پلاستیكی بلند و نازك به کیندل یا کاتتر تفلونی وصل شده است. به این قسمت ست تزریق گفته می شود سوزن در داخل بافت زیر جلدی (معمولاً بر
روی شكم) فرو رفته و توسط چسب یا پانسمان شفاف ثابت می شود. در انواع جدیدتر سوزن بیرون کشیده می شود و فقط کاتتر نرم در محل باقی می ماند. سپس
پمپ میتواند در داخل جیب لباس بیمار و یا روی کمربند بسته شود.
استفاده کنندگان از پمپ می توانند به آسانی با برنامه ریزی پمپ، مقدار انسولین لازم را دریافت نمایند. پمپ به آن ها کمک می کند که بر اساس مقدار غذایی که
در هر روز مصرف می کنند و هم چنین بر اساس میزان فعالیت روزانه ای که دارند مقدار انسولین خود را تنظیم کنند.

از آنجایی که نحوه انتقال انسولین توسط پمپ به بدن مشابه لوزالمعده است، در نتیجه فرد می تواند قند خونش را دقیقتر کنترل کند و در محدوده نزدیک به طبیعی
نگه دارد. کنترل دقیق قند خون باعث کاهش هموگلوبین A1c و در نتیجه کاهش و تعویق در بروز عوارض دیررس دیابت می گردد.
بعضی از فواید کاربرد پمپ به جای تزریقات مكرر انسولین عبارتند از:
– استفاده از پمپ انسولین باعث رهایی بیمار از تزریقات مكرر می شود.
– پمپ های انسولین نسبت به روش تزریق از دقت بیشتری برخوردار هستند.
– کاربرد پمپ انسولین معمولاً منجر به کاهش نوسانات سطح قندخون می شود.
– پمپ درمان دیابت را آسان تر می سازد. وقتی بیمار تمایل به غذاخوردن دارد یا وقتی که سطح قندخون بالاست می توان میزان انسولین مورد نیاز را محاسبه و با
فشردن یک دکمه کوچک روی پمپ، آن را به بدن رساند.
– پمپ به بیمار اجازه می دهد که در مورد زمان غذا خوردن و نوع مواد غذایی انعطاف پذیرتر عمل کند.
– پمپ می تواند کیفیت زندگی بیمار را بهبود بخشد.
– پمپ دوره های افت شدید قندخون را کم تر می کند.
– پمپ عوارض غیر قابل پیش بینی انسولین های طویل الاثر را حذف می کند.
– پمپ اجازه می دهد که بیمار بدون مصرف مقدار زیادی کربوهیدرات، ورزش و فعالیت بدنی داشته باشد.

پمپ مانند یک کامپیوتر کوچک بوده و می توان عملكرد آن را برنامه ریزی کرد. مقادیر کمی از انسولین در تمام ساعات شبانه روز به بدن منتقل می شود که به آن
میزان پایه می گویند. در صورت غذا خوردن یا بالا بودن قند به هر دلیلی، مقادیر لازم انسولین با فشار دادن یک دکمه به بدن منتقل می شود. در حقیقت عملكرد
پمپ مشابه عملكرد لوزالمعده است. در پمپ انسولین فقط از انسولین های کوتاه اثر استفاده می شود.

– به یک ست تزریق که به بدن وصل می شود که به دلیل جلوگیری از عفونت و انباشته شدن چربی در محل ورود انسولین به بدن باید هر ۳ روز یک بار تعویض شود.
– به یک مخزن که با توجه به میزان مصرف انسولین هر هفته ۱ بار به طور میانگین تعویض می گردد.

در سال های اخیر درمان با پمپ انسولین در بین بیماران جوان مبتلا به دیابت، رواج روزافزون یافته است. اکثر مطالعات نشان داده اند که در کوتاه مدت، نتایج حاصل
از درمان با پمپ انسولین از نتایج درمان با تزریق انسولین به شیوه های رایج بهتر است. انجمن دیابت آمریكا در بین سال های ۲۰۰۱ الی ۲۰۰۴ ، مطالعه ای انجام
داده است که به مقایسه کاربرد پمپ انسولین و روش تزریق انسولین با سرنگ پرداخته است. در این مطالعه ۵۲ بیمار مبتلا به دیابت نوع ۱ ، با متوسط سنی ۷ سال
مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج مطالعه نشان داد که سطح هموگلوبین گلیكوزیله در گروه پمپ نسبت به گروه تزریق انسولین بعد از یک سال کاهش یافت. همچنان
میزان انسولین روزانه در گروه پمپ بعد از یک سال تغییری نداشت، در حالی که در گروه دیگر این مقدار افزایش یافت. افت قند خون در گروه پمپ کمتر اتفاق افتاد
و کتواسیدوز دیابتی ۵ مورد در گروه پمپ و ۲ مورد در گروه تزریق مشاهده شد.

چندین مدل از پمپهای انسولین وجود دارند که همگی آن ها تقریباً مثل هم کار می کنند، اما تولیدکنندگان این محصول در مواردی مانند گارانتی ها، گزینه های
برنامه ریزی دستگاه، امكانات ست تزریق و یا مدل های مختلف مخزن انسولین تبلیغات می کنند. در هنگام خرید یک پمپ برای انتخاب بهتر به موارد زیر توجه کنید:
– اندازه دستگاه
– تعداد میزان پای ههای موجود
– وزن دستگاه
– وسعت میزان پایه
– طول عمر باطری
– ست های تزریق
– هشدارها و خطاها
– گارانتی
– ویژگی های خاص(به عنوان مثال، برنامه ریزی به وسیله کنترل از راه دور، فعال ساختن قفل کودك)

همه پمپ های انسولین برای انجام فعالیت هایی مثل شناکردن، حمام رفتن و دوش گرفتن دارای یک قسمت قطع ارتباط هستند. همچنین هنگام ورزش، بیماران می
توانند از یک کمربند لاستیكی محكم همراه با کیف مخصوص پمپ استفاده کنند. اما ممكن است در هنگام بازی با یک دیگر برخورد کرده و پمپ آسیب ببیند و یا به
زمین بیفتد. در این مواقع باید پمپ را خاموش کنید.

در پمپ از انسولین سریع الاثر استفاده می شود که مقداری از آن به طور آهسته و پیوسته و با یک سرعت ثابت و مقداری هم به صورت “وحله ای” همراه با هر وعده
غذا به بدن تزریق می شود.

پمپ برای افراد دیابتی وابسته به انسولین با ویژگی های زیر مناسب است:
• بالا بودن HbA1C
• افت قندهای مكرر
• افزایش قند صبحگاهی
• ورزشكاران
• کودکان و دوران بلوغ
• دیابت بارداری
• شیفت های متغییرکاری
• تیپ ۲ وابسته به انسولین

پمپ انسولین یک دستگاه است و به حالات و مشكلات درون بدن بیمار آگاه نیست یا به عبارتی پمپ ادراك حسی ندارد. در واقع پمپ یک لوزالمعده مصنوعی نیست
فقط دستگاهی است که به خوبی نقش یک لوزالمعده را تقلید می کند اما کاملاً شبیه یک لوزالمعده سالم و واقعی نیست. پمپ ها نمی توانند به طور خودکار عمل
کنند. نمی توانند در مورد مقدار انسولین مورد نیاز و یا زمان دریافت انسولین تصمیم گیری کنند. لذا خود بیمار مهم ترین نقش را در درمان با پمپ انسولین دارد.
پمپ بدون دخالت بیمار هیچ کاری انجام نمی دهد و هر چیزی که در اداره کردن دیابت به روش تزریق انسولین با سرنگ اهمیت دارد در مورد پمپ هم صدق می
کند. برای استفاده از پمپ، بیمار باید بتواند قند خون خود را در روز به دفعات اندازه گیری کند و یاد بگیرد که براساس نتایج آن، مقدار انسولین، غذای مصرفی و
فعالیت فیزیكی خود را تعدیل نماید. البته در دستگاه های جدیدتر یک سنسور که به صورت دائم جهت اندازه گیری قند مایع میان بافتی به بدن وصل می شود و
اطلاعات را به پمپ می فرستد و در شرایط افت قند اعلام خطر می کند و در صورت عدم توجه تزریق انسولین را متوقف می کند . در شرایط افزایش قند هم به بیمار
اعلام خطر می کند. نكته قابل توجه در مورد پمپ این است که پمپ، دیابت را درمان نمی کند فقط روش متفاوتی برای دریافت انسولین مورد نیاز بدن قلمداد میشود.

– تمایل به اندازه گیری قند خون تا چند مرتبه در روز را داشته باشد.
– با شمارش کربوهیدرات به خوبی آشنا باشد.
– روش های درمان افت و افزایش قند خون را بشناسد.

آیپورت (IPORT)

بزرگترین سرسوزن قابل استفاده برای پورت تزریق، سرسوزن با گیج ۲۸ است. سایز معمول آن گیج ۳۱ است.

عملکرد پورت تزریق به گونه ای است که انسولین را از طریق کانالش به بافت زیر جلدی بدن انتقال می دهد. بجز فضای داخل کانال پورت (که تقریبا ۲۶/۰ واحد است)، انسولینی در پورت تزریق نمی ماند.

بله- فرد می تواند تزریق هر دو نوع انسولین را از طریق یک پورت انجام دهد. فقط باید بین تزریق انسولین طولانی اثر و سریع الاثر فاصله زمانی ۶۰ دقیقه ای را رعایت کند و همیشه اول انسولین سریع الاثر و بعد از ۱ ساعت، انسولین طولانی اثر را تزریق کند.

بله- فرد باید بعد از ۳ روز که پورت را تعویض کرد، پورت تزریق جدید را در ناحیه دیگر بدن نصب کند تا ناحیه قبلی برای استفاده دوباره به طور کامل بهبود یابد.